MEER UITHOUDING

Een inspanning leveren kost energie, en dus moet het lichaam energierijke stoffen omzetten in brandstof. De voornaamste stoffen die als brandstof voor het lichaam kunnen dienen zijn koolhydraten, vetten en eiwitten. Ze worden via de voeding opgenomen, door het spijsverteringsstelsel omgezet in kleinere tussenproducten en vervolgens opgenomen in de bloedsomloop. Via het bloed worden ze vervoerd naar de lichaamscellen, die ze als brandstof gaan gebruiken.
Zolang de cellen over voldoende zuurstof beschikken, wordt de energie vrijgemaakt in aanwezigheid van zuurstof.

Dit noemt men aërobe energielevering. Inspanningen waarbij vooral aërobe energie wordt verbruikt noemt men aërobe inspanningen.
Beschikken de lichaamscellen over onvoldoende zuurstof, dan wordt de energie vrijgemaakt zónder zuurstof: dit noemt men anaërobe energielevering. Inspanningen waarbij vooral anaërobe energie wordt verbruikt, noemt men anaërobe inspanningen.

Aërobe inspanningen

Aërobe inspanningen zijn activiteiten waarbij spiercellen energie halen uit de verbranding van koolhydraten en vetten, dus uit aërobe energielevering. Bij deze inspanningen zorgen het hart, de bloedsomloop en het ademhalingsstelsel ervoor dat tijdens de inspanning voldoende zuurstof wordt ingeademd en naar de spieren wordt vervoerd.

Aërobe inspanningen worden ook duursporten of uithoudingssporten genoemd: het zijn alle activiteiten die lange tijd kunnen worden volgehouden, maar aan geringe tot matige intensiteit. Voorbeelden van aërobe sporten zijn wandelen, joggen, fietsen en zwemmen.
Hoeveel vetten en koolhydraten tijdens de inspanning worden verbrand, is afhankelijk van de intensiteit en de duur van de inspanning. Hoe meer de intensiteit wordt opgedreven (ten koste van de duur), hoe meer koolhydraten worden verbrand. Naarmate de duur van de inspanning wordt opgedreven (ten koste van de intensiteit), wordt er meer vet verbrand.

Wie door te sporten ook zijn gewicht onder controle wil houden, kiest dus best voor een duursport aan een matige intensiteit, zoals joggen of zwemmen.

Anaërobe inspanningen

Wanneer het hart, de bloedsomloop en ademhalingsstelsel onvoldoende zuurstof naar de spieren kunnen brengen, ontstaat er tijdens inspanningen een tijdelijk zuurstoftekort. Om toch aan de nodige energie te geraken, zullen de spiercellen gebruik maken van anaërobe energielevering:  energie die wordt vrijgemaakt uit voedingsstoffen zonder dat daarbij zuurstof nodig is.

Anaërobe energie kan alleen worden geleverd door de omzetting van koolhydraten in glucose. Het eindproduct van deze omzetting is lactaat of melkzuur, dat in de spieren en in het bloed wordt opgeslagen.
Hoewel ze voor een verzuring zorgt van de spieren, is de anaërobe energielevering toch uitermate belangrijk voor het lichaam. Ze zorgt immers voor een snelle aanvoer van energie bij intensieve lichamelijke inspanningen. Bij inspanningen van 1 tot 3 minuten aan maximale intensiteit (zoals bijvoorbeeld bij een loopwedstrijd van 400 of 800 meter), wordt bijvoorbeeld hoofdzakelijk anaërobe energie gebruikt.

Anaërobe sporten of activiteiten zijn korte maar intensieve inspanningen waarbij de hartfrequentie sterk verhoogt en u snel of diep ademhaalt. Ze worden ook weerstandssporten genoemd.
Voorbeelden zijn squashen, sprinten en korte loopafstanden (400 of 800 meter), boksen…